همشهری-شما فكر مي‌كنيد مي‌شود جلوي خودكشي‌ جوانان را گرفت؟ با نصيحت كردن جوان؟ با بستن او به تخت؟ با قفل كردن در خانه روي او؟ با جمع كردن هرچيز نوك‌تيزي كه توي خانه پيدا مي‌شود؟
يعني هيچ راه منطقي‌تر و مؤثرتري از اين‌ها وجود ندارد؟ فكر نمي‌كنيد ممكن است خودكشي يك علت قابل درمان داشته باشد؟به گفته روان‌پزشكان، افسردگي يك عامل مهم در اقدام به خودكشي در هر سن و سالي است كه مي‌توان به خوبي آن را درمان كرد. اما تازه‌ترين مطالعات نشان مي‌دهد اكثر افرادي كه خودكشي كرده‌اند، آن هم خودكشي موفق، داروهاي ضدافسردگي مصرف نكرده‌اند.

به گزارش رويترز، محققان دانشگاه كورنل در آمريكا، با بررسي كالبدشكافي پس از مرگ، در بيش از هزار و 400 مورد خودكشي در نيويورك، به اين نتيجه رسيده‌اند كه تعداد كمي از اين افراد، در هنگام مرگ، دارويي مصرف كرده‌اند.

البته علت اصلي اين مطالعه، اين بوده كه برخي محافل علمي در مورد خطر خودكشي با داروهاي ضدافسردگي، به ويژه داروهاي موسوم به «ضدافسردگي‌هاي سه حلقه‌اي» هشدار داده بودند؛ چرا كه مصرف تعداد نه چندان زيادي از اين قرص‌ها، و عدم درمان مناسب مسموميت ناشي از آن، مي‌تواند باعث عوارض جدي يا حتي مرگ هم بشود.

به همين جهت سازمان غذا و داروي آمريكا، FDA، چندي پيش قانوني تصويب كرده بود كه روي جعبه اين داروها، جمله‌اي مبني بر احتياط بيشتر در هنگام مصرف، و بالا رفتن احتمال مرگ ناشي از مسموميت، درج شود. اين جمله مي‌توانست براي برخي از مصرف‌‌كنندگان اين شبهه را به وجود آورد كه اين داروها مي‌توانند سبب بالا رفتن احتمال خودكشي شوند؛ درحالي كه اتفاقا موضوع كاملا برعكس است.

مصرف نكردن داروهاي ضدافسردگي و قطع مصرف آن، مي‌تواند موجب عود علائم افسردگي شود و اين يعني بيشتر شدن ميل فرد به خودكشي.در مطالعه اين محققان، در بررسي علت و نحوه خودكشي اين عده از جوانان آمريكايي، مشخص شده كه 4/30 درصد از آنان به‌دليل سقوط از بلندي، 8/27 درصد به وسيله آويختن خود به دار، 6/37 درصد با استفاده از خودسوزي و تنها 1/9 درصد به‌دليل مسموميت دارويي، از انواع مختلف داروها و نيز مواد‌مخدر، خود را از بين برده‌اند.

اين مطالعات كه در نشريه «روانپزشكي باليني» چاپ شده، نشان مي‌دهد كه احتمال اقدام به خودكشي، با استفاده از قرص و دارو، اعم از داروهاي ضدافسردگي و داروها و مواد ديگر، كمتر از علل ديگر است و اي‌بسا اگر ساير جواناني كه با استفاده از وسايل ديگر، خود را از بين برده‌اند، به موقع به روان‌پزشك مراجعه مي‌كردند و پي‌گير درمان خود مي‌شدند، شايد اين مرگ‌ها نيز اتفاق نمي‌افتاد.

متأسفانه باورهاي غلطي كه در مورد داروهاي ضدافسردگي و اصولا درمان‌هاي روانپزشكي وجود دارد، موجب شده است مراجعه به روانپزشك، خيلي ديرتر و كمتر از آنچه لازم است انجام شود و اين موضوع مي‌تواند عوارض جدي را، چه براي فرد چه براي خانواده و جامعه او، به‌دنبال داشته باشد.